İnsanlığın temiz ve sınırsız enerji arayışında en büyük umudu olan nükleer füzyon teknolojisinde, Güney Kore’den kritik bir hamle geldi. KSTAR (Korea Superconducting Tokamak Advanced Research) cihazı, yapılan devasa donanım güncellemelerinin ardından 100 milyon derecelik plazma sıcaklığını 300 saniye boyunca koruma hedefiyle 2026 yılına damga vurmaya hazırlanıyor.
Dünya enerji krizini kökten çözebilecek tek teknoloji olarak görülen nükleer füzyon, yani yıldızların enerji üretim biçimini dünyaya kopyalama çabası, bugün (24 Şubat 2026) itibarıyla yeni bir evreye girdi. Güney Kore Nükleer Füzyon Enerjisi Enstitüsü (KFE), KSTAR reaktöründe gerçekleştirilen “Tungsten” dönüşümünün meyvelerini toplamaya başladı.
Tungsten Devrimi: 100 Milyon Dereceye Karşı Yeni Kalkan
KSTAR’ın daha önceki deneylerinde kullanılan karbon bazlı “divertör” (plazma ile temas eden alt panel), yüksek sıcaklıklara dayanmakta zorlanıyor ve plazmanın saflığını bozuyordu. Mühendislerin gerçekleştirdiği son büyük operasyonla, bu paneller erime noktası çok yüksek olan Tungsten (Volfram) ile değiştirildi.
Bu değişim, reaktörün sadece daha yüksek sıcaklıklara dayanmasını sağlamakla kalmıyor, aynı zamanda plazmanın çok daha uzun süreler boyunca “kararlı” kalmasına olanak tanıyor. 2024 başında kırılan 48 saniyelik rekorun ardından, 2026 yılı için belirlenen 300 saniye hedefi, ticari füzyon santrallerine giden yoldaki en kritik eşik olarak kabul ediliyor.
Neden 300 Saniye Bu Kadar Önemli?
Füzyon enerjisi uzmanlarına göre, bir plazmayı 300 saniye (5 dakika) boyunca 100 milyon derecede (Güneş’in merkezinden 7 kat daha sıcak) sabit tutabilmek, teknolojinin “sürekli çalışabilir” olduğunu kanıtlamak anlamına geliyor. Bu süre aşıldığında, nükleer füzyon artık bir laboratuvar deneyi olmaktan çıkıp, gerçek bir elektrik santrali prototipine dönüşme yoluna girecek.
Küresel Yarış: Fransa ve Çin Takipte
Güney Kore bu hedefe koşarken, dünya genelinde de benzer başarılar gelmeye devam ediyor:
- Fransa (WEST): Tungsten duvarlı kendi reaktöründe geçtiğimiz aylarda plazmayı 1000 saniyenin üzerinde tutarak dayanıklılık testi yapmıştı.
- Çin (EAST): “Yapay Güneş” projesinde 400 saniye sınırını aşarak kararlılık rekorlarını zorluyor.
- Uluslararası Proje (ITER): KSTAR’dan gelen tüm bu veriler, dünyanın en büyük füzyon projesi olan ve Fransa’da inşa edilen ITER’in tasarımına doğrudan entegre ediliyor.
Çevresel ve Ekonomik Etki: Atıksız Gelecek
Nükleer füzyon, mevcut nükleer santrallerin aksine yüksek seviyeli radyoaktif atık üretmiyor ve bir kaza anında zincirleme reaksiyon durduğu için patlama riski taşımıyor. Yakıt olarak deniz suyundan elde edilen döteryum ve lityum kullanıldığı için enerji kaynağı pratikte “sınırsız” kabul ediliyor.
Editör Notu: KSTAR’dan gelen bu veriler, sadece Güney Kore için değil, Türkiye’nin de içinde bulunduğu küresel enerji piyasaları için “fosil yakıtlar sonrası dönemin” başladığının habercisi. 2026 sonunda hedeflenen 300 saniyelik başarı, 2030’lu yıllarda ilk füzyon enerjisinin şebekeye verilmesinin önünü açabilir.
